Finanse

Kim jest wierzyciel - wyjaśnienie i definicja

Autor Łukasz Baran
Łukasz Baran25.01.20248 min.
Kim jest wierzyciel - wyjaśnienie i definicja

Kto to jest wierzyciel? To osoba fizyczna lub prawna, której przysługuje wierzytelność - innymi słowy, której ktoś jest dłużny pieniądze lub inne świadczenia. Wierzycielem może być na przykład bank, od którego wzięliśmy kredyt, sklep, w którym robimy zakupy na raty, czy firma, która świadczy nam usługi i wystawiła fakturę do zapłaty.

Kluczowe wnioski:
  • Wierzyciel to podmiot uprawniony do żądania spełnienia świadczenia od drugiej strony.
  • Wierzycielem może być zarówno osoba fizyczna, jak i osoba prawna, np. przedsiębiorstwo.
  • Osoba lub firma staje się wierzycielem w momencie powstania wierzytelności, czyli prawa do żądania zapłaty lub innego świadczenia.
  • Wierzyciel ma prawo domagać się od dłużnika wykonania zobowiązania zgodnie z jego treścią.
  • W razie zwłoki dłużnika wierzyciel może żądać odsetek, a w ostateczności skierować sprawę do sądu lub komornika.

Kto to jest wierzyciel i dlaczego jest ważny

Wierzyciel to osoba fizyczna lub prawna, której przysługuje wierzytelność, czyli prawo do żądania spełnienia określonego świadczenia od drugiej strony zwanej dłużnikiem.

Wierzycielem może być na przykład bank, od którego wzięliśmy kredyt, sklep, w którym kupiliśmy towar na raty, czy firma, która wykonała dla nas usługę i wystawiła fakturę do zapłaty. Wierzyciel ma zatem prawo oczekiwać od dłużnika zwrotu pożyczonych pieniędzy lub zapłaty za zakupiony towar/usługę zgodnie z ustalonymi warunkami.

Znaczenie pojęcia wierzyciela wynika z tego, że odgrywa on kluczową rolę w obrocie gospodarczym i cywilnoprawnym. To właśnie przysługujące wierzycielowi uprawnienia pozwalają na egzekwowanie wykonania zobowiązań i tym samym zapewniają bezpieczeństwo i pewność obrotu.

Znaczenie wierzyciela w systemie prawnym

W polskim systemie prawnym wierzyciel to niezwykle istotna figura. Przepisy chronią bowiem jego interesy i przyznają mu szereg uprawnień względem dłużnika. Dzięki temu może on skutecznie dochodzić należnych roszczeń na drodze sądowej lub egzekucyjnej.

Gdyby tak nie było, dochodzenie wierzytelności byłoby znacznie utrudnione, a w konsekwencji zachwiana zostałaby pewność i bezpieczeństwo obrotu. Wielu wierzycieli nie decydowałoby się udzielać kredytów lub sprzedawać towarów z odroczoną płatnością, gdyby nie mieli gwarancji, że będą w stanie odzyskać należne im kwoty.

Jakie cechy posiada wierzyciel w rozumieniu prawa

Aby dana osoba lub podmiot mogły zostać uznane za wierzyciela w rozumieniu prawa, muszą spełniać określone warunki.

Po pierwsze, wierzyciel to zawsze podmiot czynny w zobowiązaniu, czyli strona uprawniona do żądania określonego świadczenia. Nie można zatem mówić o wierzycielu w sytuacji, gdy dana osoba nie ma prawa domagać się niczego od drugiej strony.

Po drugie, aby zostać wierzycielem, podmiot ten musi nabyć konkretną wierzytelność na podstawie określonego stosunku prawnego, np. umowy pożyczki, kredytu, sprzedaży, najmu czy o dzieło. Tylko wówczas, gdy powstanie wierzytelność, mamy do czynienia z relacją wierzyciel-dłużnik.

Wierzytelność to inaczej prawo podmiotowe wierzyciela do żądania od oznaczonej osoby spełnienia określonego świadczenia - wydania rzeczy, zapłaty pieniędzy, wykonania dzieła itp.

Kolejną cechą charakterystyczną wierzyciela jest to, że przysługują mu określone w przepisach uprawnienia względem dłużnika. Służą one zaspokojeniu jego interesów i umożliwiają dochodzenie przysługujących mu roszczeń. Będzie o nich mowa w dalszej części artykułu.

Czytaj więcej: Korzyści z zatrudnienia doradcy kredytowego - Jakie są zalety współpracy z ekspertem finansowym?

Wierzyciel a dłużnik - czym się różnią te pojęcia

Aby w pełni zrozumieć istotę pojęcia wierzyciela, należy odróżnić je od sąsiadującego z nim terminu "dłużnik". Czym zatem różnią się te dwie kategorie?

  • Wierzyciel to podmiot czynny w zobowiązaniu, natomiast dłużnik to strona bierna.
  • Wierzycielowi przysługuje uprawnienie do żądania spełnienia świadczenia, dłużnik natomiast jest obciążony obowiązkiem jego spełnienia.
  • To na dłużniku spoczywa ciężar wykonania zobowiązania zgodnie z jego treścią i w terminie wskazanym w umowie.

Można więc powiedzieć, że wierzyciel i dłużnik to dwie przeciwstawne strony tego samego stosunku prawnego łączącego je zobowiązanie. Ich pozycje i interesy są jednak odmienne.

Wierzyciel Dłużnik
Podmiot czynny Podmiot bierny
Uprawniony do żądania świadczenia Zobowiązany do spełnienia świadczenia

Kto może być wierzycielem - rodzaje wierzycieli

Wierzycielem może być zarówno osoba fizyczna, jak i osoba prawna. W grupie tej mieszczą się zatem:

  • osoby fizyczne prowadzące lub nieprowadzące działalności gospodarczej,
  • przedsiębiorcy będący osobami fizycznymi,
  • spółki osobowe: jawne, partnerskie, komandytowe oraz komandytowo-akcyjne,
  • spółki kapitałowe: z ograniczoną odpowiedzialnością i akcyjne,
  • spółdzielnie,
  • stowarzyszenia, fundacje.

Wierzycielem bywa również Skarb Państwa, gmina oraz inna jednostka organizacyjna, której ustawa przyznaje zdolność prawną.

Przykłady typowych wierzycieli to: banki udzielające kredytów i pożyczek, firmy leasingowe oddające przedmiot leasingu (np. samochód, maszyny) do odpłatnego używania, operatorzy telekomunikacyjni świadczący usługi mobilne i stacjonarne, sprzedawcy towarów z odroczonym terminem płatności, wykonawcy robót i usług wystawiający faktury za swoje świadczenia.

Jakie uprawnienia przysługują wierzycielowi

Z faktem bycia wierzycielem wiążą się pewne przywileje. Jakie konkretnie uprawnienia służą wierzycielowi, by mógł zaspokoić przysługujące mu roszczenia?

Po pierwsze, może on żądać od dłużnika spełnienia świadczenia zgodnie z treścią łączącego ich zobowiązania (np. zwrotu pożyczki lub zapłaty ceny za towar). Jeśli dłużnik dobrowolnie nie wykonuje ciążącego na nim obowiązku, wierzyciel jest uprawniony do wytoczenia powództwa przed sąd.

Ponadto w razie opóźnienia dłużnika wierzyciel może naliczać odsetki za opóźnienie w transakcjach handlowych lub odsetki za opóźnienie w spełnieniu świadczenia pieniężnego. Ma również prawo żądać naprawienia szkody wynikłej ze zwłoki dłużnika.

Jeśli mimo wezwania dłużnik w dalszym ciągu uchyla się od wykonania zobowiązania, wierzyciel może wystąpić do komornika z wnioskiem o wszczęcie postępowania egzekucyjnego przeciwko dłużnikowi. Wówczas należne mu świadczenie zostanie wyegzekwowane przymusowo z majątku dłużnika.

Jak dochodzić roszczeń jako wierzyciel

Aby odzyskać należność od dłużnika, wierzyciel musi podjąć odpowiednie kroki prawne. Jakimi sposobami może dochodzić przysługujących mu roszczeń?

W pierwszej kolejności powinien wezwać dłużnika na piśmie do dobrowolnego spełnienia świadczenia, wyznaczając mu na to dodatkowy termin. Może to zrobić samodzielnie, wysyłając wezwanie listem poleconym lub za pośrednictwem radcy prawnego/adwokata.

Jeżeli okaże się to nieskuteczne, wierzyciel może złożyć pozew do właściwego sądu powszechnego. W wyroku sąd może zasądzić spełnienie świadczenia na rzecz wierzyciela wraz z kosztami procesu. Orzeczenie sądu stanowi tytuł egzekucyjny, uprawniający do prowadzenia egzekucji komorniczej.

Gdy wierzyciel uzyska tytuł wykonawczy, może również od razu skierować sprawę do komornika sądowego w celu przymusowego wyegzekwowania należności z majątku dłużnika w trybie egzekucji sądowej.

Podsumowanie

Kto to jest wierzyciel? To osoba fizyczna lub prawna, której przysługuje roszczenie majątkowe wobec drugiej strony zwanej dłużnikiem. Innymi słowy, jest to podmiot uprawniony na mocy umowy lub przepisu prawa do żądania od oznaczonej osoby spełnienia określonego świadczenia.

Bycie wierzycielem jest związane z szeregiem uprawnień. Przede wszystkim może on domagać się od dłużnika wykonania zobowiązania zgodnie z jego treścią, czyli np. zwrotu pożyczki pieniężnej czy zapłaty za towar lub usługę. W razie opóźnienia ze spełnieniem świadczenia, wierzycielowi przysługują dodatkowe uprawnienia, takie jak żądanie odsetek czy odszkodowania.

Co istotne, jeśli mimo wezwania dłużnik w dalszym ciągu nie reguluje zobowiązania, wierzyciel może skierować sprawę na drogę postępowania sądowego lub egzekucyjnego, aby przymusowo wyegzekwować należność. Ma więc silną pozycję i skuteczne narzędzia dochodzenia przysługujących mu roszczeń.

Biorąc pod uwagę liczne uprawnienia wierzyciela, nietrudno dostrzec, jak istotną rolę pełni on w systemie prawnym. To właśnie ochrona jego interesów zapewnia pewność i bezpieczeństwo obrotu gospodarczego.

Najczęstsze pytania

Wierzyciel to osoba fizyczna lub prawna, której przysługuje wierzytelność, czyli prawo do żądania od drugiej strony zwanej dłużnikiem spełnienia określonego świadczenia np. zapłaty pieniędzy lub wydania rzeczy.

Wierzycielem może być zarówno osoba fizyczna (np. pożyczkodawca), jak i osoba prawna, w tym przedsiębiorstwa, banki, operatorzy telekomunikacyjni, sklepy czy wykonawcy usług wystawiający faktury.

Wierzyciel może żądać od dłużnika spełnienia świadczenia, a przy opóźnieniach naliczać odsetki i kierować sprawę na drogę postępowania sądowego lub egzekucyjnego celem windykacji należności.

Wierzyciel jest stroną czynną w zobowiązaniu - uprawnioną do żądania świadczenia. Natomiast dłużnik to podmiot bierny, który ma obowiązek spełnić określone świadczenie na rzecz wierzyciela.

W dochodzeniu roszczeń jako wierzyciel może pomóc profesjonalny pełnomocnik w postaci radcy prawnego lub adwokata, który pomoże sformułować wezwanie do zapłaty, wystąpić na drogę sądową lub egzekucyjną.

Oceń artykuł

rating-fill
rating-fill
rating-fill
rating-fill
rating-fill
Ocena: 0.00 Liczba głosów: 0

5 Podobnych Artykułów:

  1. Czy warto się spotkać z ekspertem kredytowym?
  2. Opinie o dam pożyczkę: Dampozyczke.pl vs Dam Pożyczkę.pl
  3. Skrócenie okresu kredytowania czy zmniejszenie raty? Jak to zrobić?
  4. PKO BP - Kredyt gotówkowy - Oferta kredytowa online - Pożyczka
  5. Kredyt Hipoteczny Online: Kompleksowy przewodnik po uzyskaniu kredytu hipotecznego
Autor Łukasz Baran
Łukasz Baran

Finanse to temat, który jest ważny dla każdego z nas, a ja chcę pomóc Wam w lepszym ich zrozumieniu i zarządzaniu. Tutaj znajdziecie analizy rynków finansowych, porady dotyczące inwestycji oraz praktyczne wskazówki dotyczące budowania stabilności finansowej.

Udostępnij post

Napisz komentarz

Polecane artykuły